İran’ın misilleme planı ortaya çıktı: İşte Tahran’ın elindeki kritik kozlar!

ABD'nin İran'a yönelik yeni saldırı dalgası, altı aydır devam eden çatışmada tansiyonu yeniden yükseltti. Salı gecesi düzenlenen saldırıların ardından İran, Ürdün, Bahreyn, Kuveyt ve Irak'taki ABD hedeflerine füze saldırıları düzenlediğini açıkladı. İŞTE İRAN'IN ELİNDEKİ MİSİLLEME SEÇENEKLERİ Reuters'ın analizine göre Tahran'ın önünde, çatışmaların daha da tırmanması veya ABD'nin İran ekonomisini hedef alan baskıyı artırması halinde değerlendirebileceği bir dizi misilleme seçeneği bulunuyor. KÖRFEZ ÜLKELERİNE YÖNELİK SALDIRILAR GENİŞLEYEBİLİR İran, savaşın 28 Şubat'ta başlamasından bu yana ABD'nin bölgedeki saldırılarına karşılık olarak komşu ülkelere yönelik çok sayıda saldırı gerçekleştirdi. Tahran şimdiye kadar ağırlıklı olarak Körfez ülkeleri ve Ürdün'deki ABD üslerini hedef aldı. Ancak enerji altyapıları da saldırılardan nasibini aldı. Reuters'a göre İran'ın Körfez ülkelerindeki petrol ve doğal gaz tesislerine yönelik saldırıları artırması, küresel enerji fiyatlarını daha da yukarı çekebilir. Bu durum, ABD Başkanı Donald Trump yönetimi üzerinde siyasi baskıyı artırırken, enerji arzında ortaya çıkabilecek sorunların telafi edilmesini de zorlaştırabilir. İran'ın bölgedeki elektrik santralleri ve özellikle sıcak ve kurak Körfez ülkeleri açısından kritik öneme sahip su arıtma ve deniz suyunu tatlılaştırma tesislerini hedef alması da ABD müttefiki Körfez ülkeleri açısından ciddi risk oluşturabilir. HÜRMÜZ BOĞAZI'NDAN PETROL AKIŞI TAMAMEN DURABİLİR Tahran'ın elindeki en güçlü kozlardan biri ise petrol sevkiyatını daha da kısıtlamak. İran Devrim Muhafızları'nın eski komutanı ve Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi eski sekreteri Muhsin Rızai, ekonomik savaşın sürmesi halinde Hürmüz Boğazı'ndan veya Basra Körfezi'nden tek damla petrol çıkmasına izin vermeyeceklerini söylemişti. İran'ın saldırıları ve deniz taşımacılığına yönelik tehditleri, savaşın başlamasından bu yana Hürmüz Boğazı'ndaki trafiğin büyük ölçüde durmasına neden oldu. Savaş öncesinde dünya enerji arzının yaklaşık beşte biri bu kritik su yolundan geçiyordu. Son haftalarda bazı petrol tankerleri boğazdan geçmeye devam etse de taşınan petrol miktarı oldukça düşük seviyelerde kaldı. Tahran'ın tankerleri füze, insansız hava aracı (İHA) veya sürat tekneleriyle hedef alması ise petrol fiyatlarında yeni sıçramalara yol açabilecek bir gelişme olarak değerlendiriliyor. KIZILDENİZ CEPHESİNDE BASKI ARTABİLİR İran'ın Yemen'deki Husilerle ilişkileri de Tahran'ın elindeki bir başka önemli koz. Husiler, Kızıldeniz'de gemilere yönelik saldırılar ve tehditlerle deniz taşımacılığını uzun süredir baskı altında tutuyor. Yemenli grup ayrıca Suudi Arabistan'a ait gemileri hedef alma ve Kızıldeniz'deki deniz trafiğini daha kapsamlı biçimde engelleme tehdidinde bulunuyor. Reuters'a göre saldırılar başlangıçta bazı gemilerin rotasını değiştirmesine yol açarken, ağustos ortasında gemilerin yarısından fazlası hala Babülmendep Boğazı'ndan geçebiliyordu. Ancak Çinli denizcilik şirketlerinin Babülmendep güzergahından kaçınmaya başlaması, bölgedeki risk algısının giderek yükseldiğine işaret ediyor. Geçen hafta Suudi Arabistan'ın Kızıldeniz kıyısındaki başlıca petrol terminali Yanbu açıklarında bir geminin hedef alınması ve ağustos başında Süveyş Kanalı yakınlarında düzenlenen bir İHA saldırısı da enerji piyasalarındaki endişeleri artırdı. Yeni saldırılar, Kızıldeniz ve Süveyş güzergahındaki belirsizliği derinleştirerek petrol fiyatları üzerinde yeniden yukarı yönlü baskı oluşturabilir. İRAN BATI ÜLKELERİNİ DOĞRUDAN HEDEF ALABİLİR Tahran'ın misilleme seçenekleri yalnızca Orta Doğu ile sınırlı olmayabilir. İran'ın ana füze sistemlerinin Batı ülkelerindeki hedeflere doğrudan ulaşma kapasitesi sınırlı olsa da Devrim Muhafızları geçmişte alternatif yöntemlere başvurdu. İngiltere, İran bağlantılı bilgisayar korsanlarının ülkedeki küçük bir elektrik santralinin faaliyetlerini durdurduğunu açıklarken, ABD'li yetkililer de Minnesota'daki su tesislerine yönelik siber saldırıların arkasında büyük olasılıkla İran'ın bulunduğunu öne sürdü. Tahran ise bu suçlamalarla ilgili herhangi bir açıklama yapmadı. Batılı güvenlik servisleri ayrıca İran'ı Batı ülkelerinde saldırılar düzenlemek veya suikast girişimlerinde bulunmak üzere yerel kişileri örgütlemekle suçladı. İran bu suçlamaları da reddetti. HÜRMÜZ'DEN AVRUPA'YA UZANAN İNTİKAM HATTI Reuters'ın değerlendirmesine göre İran'ın misilleme seçenekleri, bölgedeki ABD üslerine yönelik saldırıların ötesine geçebilir. Körfez ülkelerindeki enerji altyapısının hedef alınması, Hürmüz Boğazı'ndaki petrol trafiğinin tamamen kesilmesi, Kızıldeniz'de deniz taşımacılığına yönelik baskının artırılması ve Batı ülkelerine yönelik siber veya gizli operasyonların genişletilmesi, çatışmanın daha geniş bir bölgesel ve küresel krize dönüşmesine yol açabilecek başlıca seçenekler arasında bulunuyor. Bu adımların her biri İran'a ABD üzerinde ekonomik ve siyasi baskı oluşturma imkanı verirken, aynı zamanda Tahran'ın çatışmayı çok daha geniş bir cepheye taşıması ve küresel enerji piyasalarını sarsması riskini de beraberinde getiriyor.

İran’ın misilleme planı ortaya çıktı: İşte Tahran’ın elindeki kritik kozlar!

ABD'nin saldırılarıyla yeniden alevlenen savaşta Tahran'ın misilleme seçenekleri genişliyor. Hürmüz'ü kilitlemekten Körfez'i ateşe vermeye, Kızıldeniz'i felç etmekten Avrupa'ya uzanabilecek saldırılara kadar birçok senaryo masada.