Körfez’de ABD’nin tahtı sallanıyor: Türkiye yeni güvenlik denkleminde öne çıkıyor!

ABD Başkanı Donald Trump'ın İran politikasındaki tutarsızlıklar, Washington'ın Körfez'deki müttefikleriyle ilişkilerinde güven krizini büyütüyor. TRUMP'IN İRAN ÇIKMAZI MÜTTEFİKLERİNİ İSYAN ETTİRDİ The Washington Post'un Arap ve Batılı yetkililere dayandırdığı haberine göre Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Katar, Kuveyt ve Bahreyn'de Trump yönetimine yönelik rahatsızlık giderek artıyor. Trump'ın İran'a yönelik tehditlerde bulunup ardından müzakerelerde ilerleme sağlandığını belirterek geri adım atması, bölge ülkelerinde Washington'ın savaşı diplomasi yoluyla sona erdirebileceğine ilişkin soru işaretlerini artırdı. Bazı Körfez ülkelerinde ABD'nin bölgedeki büyük askeri üslerinin varlığı dahi yeniden sorgulanmaya başlandı. KÖRFEZ'DE 'ABD BİZİ DAHA GÜVENLİ KILMIYOR' ENDİŞESİ Körfez ülkeleri hala ABD'ye önemli ölçüde bağımlı. Washington bölgenin başlıca güvenlik ortağı ve silah tedarikçisi olurken, Katar ve Bahreyn'de büyük ABD askeri üsleri bulunuyor. Ancak savaşın uzaması bu ilişkinin sorgulanmasına yol açıyor. Eurasia Group uzmanı Firas Maksad, Körfez ülkelerinin kendilerini Trump'ın çözmekte zorlandığı bir savaşa 'gereksiz şekilde dahil edilmiş' hissettiğini söyledi. Maksad'a göre Trump'ın İran politikası bölgede 'öngörülemez' ve 'istikrarsız' olarak değerlendiriliyor. Arab Gulf States Institute uzmanı Anna Jacobs ise savaşın başlamasından bu yana ABD'ye duyulan güvenin azaldığını belirterek, bazı müttefiklerin Washington'ın bölgedeki politikalarının kendilerini daha güvenli değil, daha güvensiz hale getirdiğini düşündüğünü söyledi. ABD'YE ALTERNATİF ARAYIŞINDA TÜRKİYE ÖNE ÇIKIYOR Washington Post'a göre Körfez'deki rahatsızlık, bazı ülkeleri güvenlik düzenlemelerini değerlendirmeye yöneltiyor. Bu noktada Suudi Arabistan, Türkiye ve Pakistan arasında geçen hafta imzalanan Mekke Ortak Savunma Anlaşması öne çıkıyor. Washington Post'a konuşan üst düzey bir Avrupalı yetkili, anlaşmanın 'ABD'ye bir sinyal' olduğunu söyledi. Yetkili, Suudi Arabistan gibi Körfez ülkelerinin güvenlik ve savunma ortaklıklarını çeşitlendirmeye çalıştığını belirterek bölgedeki yaklaşımı, 'ABD yeterli değil' sözleriyle özetledi. Bu değerlendirme, Washington'a olan güvenin sarsıldığı bir dönemde Türkiye'nin Suudi Arabistan ve Pakistan'la kurduğu savunma iş birliğinin bölgesel açıdan taşıdığı önemi ortaya koyuyor. Körfez ülkeleri ABD ile bağlarını koparmasa da güvenlik seçeneklerini çeşitlendirmeye yönelirken, Türkiye bu arayışta öne çıkan aktörlerden biri haline geliyor. SAVAŞIN İLK DÖNEMİNDE HESAP FARKLIYDI Körfez ülkelerinin savaşa yaklaşımı da süreç içinde değişti. Umman başından itibaren çatışmaya karşı çıkarken, Suudi Arabistan, BAE ve Bahreyn savaşın bazı aşamalarında saldırılara destek verdi. Washington Post'un görüştüğü Avrupalı yetkiliye göre Riyad ve Abu Dabi başlangıçta İran karşısında hızlı ve kesin bir zaferin bölge açısından faydalı olabileceğini düşünüyordu. Ancak İran yönetiminin devrilmemesi ve Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmaması hesapları değiştirdi. Özellikle Suudi Arabistan'ın İran ve İran destekli grupların saldırılarına maruz kalması, savaşın Riyad açısından maliyetini artırdı. Husilerin Suudi enerji altyapısına yönelik saldırıları ve Babülmendep Boğazı'nı kapatma girişimleri de Riyad'ın güvenlik kaygılarını büyüttü. Suudi Arabistan, İran'ın Hürmüz Boğazı'nı kapatmasının ardından petrol ihracatı için Kızıldeniz'deki limanlarına daha fazla bağımlı hale geldi.