Tam 148 metre boyunda! Binlerce beton blok kullanarak elektrik depoluyorlar

Çin'de gökyüzüne doğru yükselen 148 metrelik devasa bir kule, tüm dünyanın bildiği elektrik depolama mantığını baştan yazıyor. İçindeki her biri 25 ton ağırlığındaki 12 binden fazla bloğu rüzgar enerjisiyle yukarı taşıyan ve elektriğe ihtiyaç duyulduğunda aşağı bırakarak enerji üreten bu çılgın "yerçekimi bataryası", lityum pillerin tahtını sarsmaya hazırlanıyor.

01 Tam 148 metre boyunda! Binlerce beton blok kullanarak elektrik depoluyorlar

Akıllı telefonlarımızdan elektrikli otomobillere kadar her yerde kullandığımız kimyasal lityum bataryaların aşırı ısınma, alev alma veya zamanla ömrünü yitirme gibi kronik sorunları hepimizin malumu. Ancak Çin'in Jiangsu eyaletindeki Rudong kentinde inşa edilen yeni bir mega tesis, enerjiyi depolamak için kimyasalları değil, doğrudan doğanın en temel gücünü kullanıyor: Yerçekimini!

02 Tam 148 metre boyunda! Binlerce beton blok kullanarak elektrik depoluyorlar

İsviçre kökenli Energy Vault ve Çinli China Tianying ortaklığıyla hayata geçirilen dünyanın ilk ticari ölçekli "yerçekimi enerji depolama sistemi", dışarıdan bakıldığında devasa bir gökdeleni andırıyor. Ancak 148 metre yüksekliğindeki bu kulenin içi boş değil; sistemi ayakta tutan tam 96 dev asansör ve her biri 25 ton ağırlığında olan 12 binden fazla blok var.

03 Tam 148 metre boyunda! Binlerce beton blok kullanarak elektrik depoluyorlar

SİSTEM NASIL ÇALIŞIYOR?

Tesisin çalışma prensibi dev bir mekanik saat gibi işliyor. Hemen yanındaki rüzgar santrali ihtiyaç fazlası elektrik ürettiğinde, kuledeki dev motorlar devreye giriyor ve 25 tonluk blokları kulenin en tepesine taşıyarak bu enerjiyi "depoluyor". Ulusal şebekede elektriğe ihtiyaç duyulduğunda ise dev bloklar serbest bırakılıyor.

04 Tam 148 metre boyunda! Binlerce beton blok kullanarak elektrik depoluyorlar

Aşağı inen ağırlıklar dev jeneratörleri çeviriyor ve depolanan potansiyel enerji yeniden elektriğe dönüşüyor. Tam kapasiteyle çalıştığında sistem, 4 saat boyunca 25 megavat gücünde kesintisiz elektrik sağlayabiliyor.

05 Tam 148 metre boyunda! Binlerce beton blok kullanarak elektrik depoluyorlar

ASLA YANMIYOR VE 35 YIL ÖMRÜ VAR

Bu devasa mekanik bataryanın en büyük avantajı, lityum iyon pillerin aksine zamanla "ölmemesi". Toprak, kum ve inşaat atıkları gibi son derece ucuz malzemelerden üretilen bu beton bloklar ne ısınıyor ne de alev alma riski taşıyor. Üstelik sistemin verimliliğinin %80'in üzerinde olduğu ve tesisin en az 35 yıl boyunca sorunsuz çalışacağı öngörülüyor.

06 Tam 148 metre boyunda! Binlerce beton blok kullanarak elektrik depoluyorlar

UZMANLAR İKİYE BÖLÜNDÜ: BU KADARINA GEREK VAR MI?

Ancak bu mühendislik harikası projenin çok ciddi bir kusuru var: Devasa maliyeti! Enerji analisti Michael Barnard'ın yaptığı değerlendirmelere göre, bu tesisin maliyeti aynı işi yapan modern bir lityum batarya tesisinin tam 8 katına denk geliyor. Ayrıca normal bir batarya tesisinden 11 kat daha fazla alan kaplıyor.

07 Tam 148 metre boyunda! Binlerce beton blok kullanarak elektrik depoluyorlar

Barnard projenin muazzam bir mühendislik başarısı olduğunu kabul etse de; derin temeller, devasa asansörler ve karmaşık motor sistemleri kurmak yerine aynı enerjiyi çok daha küçük ve ucuz batarya modülleriyle depolamanın daha mantıklı olduğunu savunuyor.

08 Tam 148 metre boyunda! Binlerce beton blok kullanarak elektrik depoluyorlar

Bu çılgın sistemin geleceğin enerji çözümü mü yoksa devasa bir israf mı olduğunu ise zaman gösterecek.

Haber Girişi Hilal Aytaç - Editör

Sabah.com.tr Uygulamamızı İndirin

Uygulamalara Özel Ayrıcalıkları Keşfedin!